دوست به توان نوجوانی    راه های دوست یابی در نوجوانان (1)

دوست به توان نوجوانی 

 

راه های دوست یابی در نوجوانان (1)


برخی والدین از عدم توانایی فرزندانشان در دوست یابی نگران هستند و مایلند فرزندشان قادر به برقراری ارتباطات اجتماعی قوی با دیگران ، به خصوص هم سن و سال های خود باشد . گاهی نیز این دسته از والدین گرامی ، جهت ترغیب فرزندشان به دوست یابی ، در امور او دخالت می کنند و او را وادار به برقراری رابطه با شخصی خاص می نمایند . در این مقاله برآنیم تا راهکارهای درست کمک والدین در دوست یابی فرزندان را مورد بررسی قرار دهیم.

نوجوان

به رغم آثار مثبت دوستی و داشتن رابطه با هم سن و سالها ، ممکن است فرزند شما درونگرا باشد و از تنهایی ، بیشتر لذت ببرد ؛ پس او را به انتخاب دوست وادار نکنید . شما می توانید زمینه های دوستی او را با همسالان مطلوب فراهم سازید.

ممکن است فرزند شما به دوستی با همسالان علاقه مند باشد ؛ اما به علت کمرویی یا ندانستن راه های ایجاد ارتباط ، با آنان دوست نمی شود.

 

در این صورت ، با استفاده از راهکارهای ذیل به او کمک کنید :

**برای ایجاد انگیزه ی بیشتر در فرزندتان ، او را با ارزشِ دوست خوب آشنا کنید .

** به او بفهمانید که دوست یابی ، مهارت اجتماعی است و کسی که نتواند برای خود دوستانی مناسب برگزیند ، ناتوان است .

 

** به او بیاموزید که برای آغاز دوستی در مدرسه ، سراغ دانش آموزی برود که مثل خودش تنها است و بعد از سلام و معرفی خودش بگوید :« می خوای با من دوست بشی» .

** به او بیاموزید که به بازی گروهی بچه ها بپیوندد ؛ سلام کند و اجازه بگیرد با آنان بازی کند . کودکان به طور معمول از این گونه پیشنهادها استقبال می کنند.

 

ملاک های دوست خوب

در ادامه ی مقاله به بررسی ملاک های یک دوست خوب می پردازیم.

بهترین زمان انتقال ویژگی های دوست خوب به فرزند ، دوران دبستان است تا براساس آن ها ، دوستانی را برگزیند ، تا در دوران نوجوانی که دوست یابی ، حساسیت بیشتری می یابد نیز ، ملاک های مناسب را یاد گرفته باشد .

بکوشید در موقعیت های مناسب ( برای مثال ، دیدن فیلمی که در آن ، کودکی به جهتِ دوستی نسنجیده دچار مشکل می شود) یا در قالب قصه یا در گفت وگوهای دوستانه ، ملاک های دوست خوب را به او بیاموزید .

مهم ترین ملاک های دوست یابی ، اعتقادات و علایق مشترک ، هم گونی خانوادگی ، سلامت نفس ، ادب شخصیت اجتماعی و علاقه مندی به درس و تحصیل است.

برای این که مطمئن شوید دوستان فرزند شما ، شرایط مطلوب را دارند ، گاهی آنان را از طریق فرزندتان به منزل خود دعوت کنید و به طور غیر مستقیم ، متوجه رفتار و گفتارشان باشید .

مسافرت آخر هفته به خارج از شهر با دوستان او نیز راه مناسبی برای آشنایی با روحیات آنان است.

در صورت مشاهده ی بدرفتاریی هایی قابل تحمل از سوی برخی دوستان که بر فرزندتان تاثیرجدی نمی گذارد ، بکوشید آن بدرفتاری ها را اصلاح کنید و اگر نمی توانید ، یا دوستان فرزندتان اصلاح نمی شوند ، در قالب پرسشی از او بپرسید که چرا دوستش سخنان زشتی می گوید تا از این راه ، او را متوجه خطای دوست و ناپسند بودن رفتارش کنید .

با توجه به این که پیش تر ، ملاک های دوست خوب را به او گفته اید ، خود متوجه خواهد شد که برخی دوستانش ملاک های واقعی را ندارند ، و خود ، ارتباطش را قطع یا کم خواهد کرد .

در صورت مشاهده ی بدرفتاری های جدی و نگران کننده ، با نرمی و عطوفت ، از فرزندتان بخواهید که ارتباطش را با آن دوست قطع کند.

شما می توانید با مثال هایی ساده و قابل فهم ، تاثیر منفی دوست نامناسب را برایش روشن کنید ؛ برای مثال ، با ضرب المثلی روسی که می گوید : " دوست بد ، مانند سیب گندیده ای است که باعث گندیده شدن سیب های سالم اطراف خود می شود  ".

باید برایش توضیح دهید که شخصیت او به شخصیت دوستش گره خورده است و اگر دوستش شخصیت مثبتی نداشته باشد ، دیگران ، «او» را نیز بی شخصیت می پندارند .

تو اول بگو با کیان دوستی                           من آن گه گویم که توکیستی

اما علی(ع) می فرماید :

ایاک و صحبة من الهاک و اغراک فانه یخذلک و یوبقک.

از همنشینی با کسی که تو را می فریبد ، بپرهیز؛ زیرا خوار و نابودت می کند . ( غررالحکم ، ص 433)

 

خوشبختانه کودکان ، در برابر چنین خواسته ای از سوی والدین ، کمتر مقاومت نشان می دهند و به خواسته آنان عمل می کنند .

باید توجه داشته باشید که قطع ارتباط نوجوان با دوستان نامطلوب ، پیچیده تر است و باید حساب شده انجام شود.

 

اثر پذیری از دوستان

نوجوان

 " آیا اثر دوستان و همسالان برفرزندان ما جدی است ؟ " این ، سوالی است که اکثر والدین از خود می پرسند و در جواب آن می مانند . قصد داریم در این مقاله ، به این سوال پاسخ دهیم :

دوستان و همسالان فرزند شما ، نمی توانند او را مثل خودشان کنند ؛ اما می توانند براو اثرجدی بگذارند . یکی از بهترین تعبیرها درباره تاثیر دوست برانسان ، سخن رسول گرامی (ص) است که فرمود :

مثل الجلیس الصالح مثل الداری ان لم تجد عطره ریحه .

همنشین درست کردار ، مانند عطر فروشی است که اگر از عطر او چیزی نیابی ، رائحه ی خوش خود را به توخواهد رساند . ( جامع الاخبار، ص 183)

 

 

 

 حال در ادامه ، علل تاثیر گذاری دوستان و همسالان را مورد بررسی قرار می دهیم :

تقلید پذیری با همسالان : کودکان، با توجه به ویژگی تقلید پذیری ، از دوستان خود اثر می پذیرند .

ارتباط بیشتر با همسالان : برای بسیاری از کودکان ؛ دوستان ، از تکالیف مدرسه ، سرگرمی ها، ورزش ها و فعالیت های دیگر مهم ترند ؛ به همین جهت وقت بیشتری را با آنان صرف می کنند و در نتیجه ، اثر پذیری افزون تری خواهند داشت .

این مساله در نوجوانان اهمیت بیشتری می یابد ؛ زیرا نوجوان ، زمان بیشتری را با دوستان و همسالان خود می گذراند . مدت زمانی را که نوجوان با دوستان خود می گذراند ، از مدت زمان انجام تکالیف درسی ، ارتباط با خانواده و نزدیکان و زمان تنهایی ، بیشتر است .

تاثیر گروه همسالان : با توجه به این که نوجوان دوست دارد ، از طرف گروهی از همسالان پذیرفته شود ، به سمت آنان می رود و گروه بر وی اثر جدی می گذارد . تاثیر گروه همسالان آن قدر فراوان است که حتی گاهی در برابر خانواده می ایستد .

 

آثار مثبت و منفی دوستان و همسالان

دوستان مطلوب کودکان ، می توانند در رشد معنوی و اخلاقی ، رشد تحصیلی ، شجاعت و ادب آنان اثر بگذارند .

نوجوانان نیز در رشد شخصیت ، احساس نوع دوستی ، گرایش به ارزش های دینی و مذهبی ، نوع رفتار ، شیوه سخن گفتن ، نوع لباس ، آرایش مو و ... از همسالان خوب اثر می پذیرند .

از دیگر آثار مثبت دوستی های سالم دوران نوجوانی ، تجاربی است که باعث دوستی های عاقلانه تری در دوران بزرگسالی می شود.

نکته مهم در تاثیر منفی دوست برکودکان و نوجوانان ، تدریجی و پنهانی بودن آن است ؛ به گونه ای که پس از مدتی احساس می کنند ناخواسته از رفتار و کردار دوست خود اثر پذیرفته اند

در صورتی که دوستان کودک و نوجوان مطلوب نباشد ، اثرشان در مواردی که عرض شد ، منفی خواهد بود .

دوستان نامطلوب ، نوجوان را به تجربه کردن مواد مخدر و داروهای غیرقانونی و شرکت در فعالیت های مجرمانه و غیرقانونی تشویق می کنند.

براساس پژوهش ها ، اثر دوستان در گرایش نوجوانان به جنس مخالف و انحرافات جنسی ، بسیار چشمگیر است .

نکته مهم در تاثیر منفی دوست برکودکان و نوجوانان ، تدریجی و پنهانی بودن آن است ؛ به گونه ای که پس از مدتی احساس می کنند ناخواسته از رفتار و کردار دوست خود اثر پذیرفته اند .

امام علی (ع) می فرماید :

لا تصحب الشریر فان طبعک یسرق من طبعه شرا و انت لا تعلم .

با شرور دوستی نکن ؛ زیرا طبیعت تو ، شرارت را از طبیعت او می دزدد ؛ در حالی که نمی فهمی.( ابن ابی الحدید ، شرح نهج البلاغه ، ج 20 ، ص 272).

 

در مقاله ی بعد در ادامه ی این بحث ، علل گرایش نوجوانان به دوستان نامطلوب ، منع ارتباط با همسالان و چگونگی قطع ارتباط نوجوان با دوستان نامطلوب را مورد بررسی قرار خواهیم داد .

 

    ادامه دارد ...

 

سرور حاجی سعید

بخش خانواده ایرانی تبیان


مطالب مرتبط :

تفاوت های صفردرجه ای

امشب پارتی داریم، تو هم میای؟

چرا دوستانش را ترجیح می دهد؟

دامی که برای تو گسترده اند

سن باهوش ترین ها

دختران از بلوغ چه می دانند؟

رنگین کمان بلوغ

مچ گیری موقوف!

کلمات کلیدی :
نظرات بییندگان :

بهترین مشاغل و خدمات شهر خود را ، در سایت نشونه پیدا کنید.

مشاهده سایت نشونه